Diễn đàn WRU

"Những trận đấu bị dàn xếp. Những đường dây cá độ bất hợp pháp được dựng lên. Những mối quan hệ mờ ám với các chính trị gia được thiết lập. Và trên khán đài, các trùm mafia xuất hiện như những khán giả loại sang ở lô VIP. Miền nam nước Ý tràn ngập hình bóng của những băng nhóm tội phạm có tổ chức trên sân cỏ, từ Reggio Calabria, Napoli cho đến Palermo, nơi những chúng thâm nhập sâu vào thế giới calcio. Mafia, “doanh nghiệp” lớn nhất Italia, với doanh thu lên đến 130 tỷ euro mỗi năm, bằng 8% GDP của toàn nước Ý, đang biến bóng đá thành trò chơi của chúng.

Những người có thái độ căm thù mafia hẳn sẽ đau lòng và tức giận khi chứng kiến những băng rôn được giăng lên trên các khán đài ở Cosenza cũng như Crotone, đều thuộc miền nam Italia, khi các tifosi viết “Đón mừng Franchino trở lại” hay “Mario, các khán đài của chúng tôi luôn bên anh”. Họ viết thế để đón chào ngày ra tù sau 6 năm bóc lịch của Franchino Perna, một trong những tên trùm mafia khét tiếng và để phản đối việc các lực lượng chống mafia Italia bắt giữ Mario Cimino, một tên trùm khác. Hắn chỉ là tội phạm với nhà chức trách, còn với các tifosi, thì là bạn.

Từ nhiều năm nay, xuất hiện một nỗi sợ hãi mơ hồ đối với những người yêu bóng đá ở Italia. Bởi mafia đang chi phối bóng đá một cách mạnh mẽ hơn lúc nào hết. Vấn đề về bạo lực sân cỏ vẫn còn nhức nhối như một cái gai chưa thể nhổ được, nhưng vấn đề mafia thâm nhập vào thế giới calcio đang ngày càng nổi cộm, và chúng biến những ultra quá khích trở thành tay chân của mình. Một ví dụ tiêu biểu: cảnh sát cho rằng, những khán đài quá khích nhất ở SVĐ của Catania nay đang thuộc quyền kiểm soát của gia đình tội phạm Piacenti, hoặc những nhóm tifosi của Napoli khét tiếng dữ dằn như Teste Matte (Lũ điên) hay NISS (Niente incontri solo scontri, nghĩa là “Không đối thoại, chỉ đối đầu”) đã bị camorra-mafia Napoli-mua chuộc bằng tiền, rất nhiều tiền. Chúng giơ vòi bạch tuộc vào bóng đá không phải để tiêu khiển như thú vui của những ông trùm lúc rảnh rỗi, mà giờ đây thâm nhập vào calcio là để kiếm lợi: chúng muốn kiểm soát hệ thống cá độ hợp pháp và bất hợp pháp, tác động lên những phán quyết về thể thao và định giá cầu thủ, thâu tóm việc kinh doanh đồ ăn và uống trên các SVĐ, sử dụng bóng đá để làm cầu nối sang chính trị.

Các băng mafia chính của nước Ý, từ Cosa Nostra (mafia Sicilia), camorra (mafia Napoli) và ‘Ndranghetta (mafia Calabria) tìm cách khống chế calcio bởi một lí do đơn giản được giải thích trong một bức thư mà cảnh sát bắt được giữa 2 nhóm mafia Calabria ở thành phố nhỏ Castrovillari: “Bóng đá có một giá trị hình ảnh to lớn và nếu biết cách sử dụng nó vào các hoạt động kinh doanh, có thể đem lại nhiều việc làm và thu nhập”. Nhiều chủ tịch CLB đã nói không với mafia, trong đó có ông chủ Palermo Maurizio Zamparini. Zamparini, từng làm việc với một nhà môi giới cầu thủ vừa bị cảnh sát “hốt” hôm 26/9 vừa qua do dính líu đến băng của “trùm của những ông trùm” Lo Piccolo, đã sa thải những HLV và cả những quan chức CLB có dấu hiệu dính líu đến mafia. Tuy nhiên, có những người làm ngược lại, như Lilo Foti, chủ tịch CLB Reggina ở thành phố nhung nhúc tội phạm Reggio Calabria. Foti vẫn giữ lại bên mình ở vị trí phó chủ tịch Gianni Remo, một doanh nhân đã từng bị điều tra về tội làm ăn với mafia. Remo là anh rể của trùm mafia đang bị truy nã Michele Labate, một trong những thủ lĩnh của băng nhóm chuyên “ăn bẩn” ở gần SVĐ Granillo mà Reggina thi đấu. Các lực lượng chống mafia cũng đã bỏ tù nhiều quan chức bóng đá, trong đó mới nhất là Raffaele Vrenna, cựu phó chủ tịch Hiệp hội giới chủ công nghiệp (Confindustria) vùng Calabria, đồng thời là chủ tịch CLB Crotone lúc CLB này chơi ở hạng B (hiện đã tụt xuống Serie C1). Vrenna là một trong những người có quan hệ hết sức gần gũi với những thủ lĩnh mafia trong thành phố, như Coriglia hay Bonaventura.

Trong khi nhà nước Ý tiến hành cuộc chiến nhằm đẩy mafia khỏi đời sống của mình, các tổ chức có ảnh hưởng lớn như Confindustria gạt bỏ những doanh nghiệp nào đóng tiền bảo kê cho mafia, thì thế giới calcio lại làm điều ngược lại. Đấy chính là trường hợp của Zamparini và Vrenna. Vào Giáng sinh năm 2007, giám đốc thể thao của Palermo Rino Foschi nhận được một cái đầu cừu vấy máu. Ngay lập tức, Zamparini báo sự việc này lên công tố viên đặc biệt chống mafia Piero Grasso. Một cuộc điều tra ngay lập tức được tiến hành. Cơ quan điều tra sau đó biết rằng, bọn Cosa Nostra đã đặt bàn tay của chúng vào hệ thống đào tạo cầu thủ trẻ của Palermo. Zamparini ngã ngửa người ra khi biết rằng, 5 cầu thủ trẻ của Palermo đã trở thành những cầu thủ chuyên nghiệp nhờ những “sáng kiến” của Foschi mà không cần phải kiểm tra trình độ của họ. Từ đó, người ta biết thêm rằng, âm mưu của mafia hết sức rõ ràng: để biến một cầu thủ trẻ (có khi không biết đá bóng) thành cầu thủ chuyên nghiệp, cần phải mua chuộc (nếu không mua chuộc được thì dọa dẫm) HLV đội trẻ, sau đó là giám đốc thể thao, cuối cùng là HLV trưởng, để rồi sau đó buộc họ phải đưa những người này ra sân. Ra sân rồi, giá trị của các cầu thủ sẽ tăng lên. Tất cả những điều đó được sắp đặt để làm vừa lòng một người môi giới cầu thủ, vốn là một luật sư có quan hệ mật thiết với các thuộc hạ của trùm mafia Lo Piccolo (hiện đã bị bắt) và một gia đình mafia khác ở trung tâm thành phố. Trong khi Lo Piccolo gây sức ép buộc Zamparini phải chia sẻ thị trường kinh doanh siêu thị với hắn, thì gia đình mafia kia điều hành một trường đào tạo mầm non bóng đá ở Palermo.

Nếu như Zamparini còn biết báo lên các công tố viên để điều tra về hành động của bọn Cosa Nostra, thì ở Crotone, Vrenna hành xử theo một cách hoàn toàn khác. Bản thân Vrenna cũng có quan hệ tốt với những người thuộc giới tư pháp, nhưng cũng là một đồng lõa trong nhiều hoạt động tội ác của mafia. Năm 2005, bằng những cú điện thoại bí mật lên các quan chức cấp cao, Vrenna ra sức thuyết phục họ xóa bỏ án phạt trừ 3 điểm của Crotone do một quả pháo mà một tifoso ném vào sân trong trận đấu với Venezia ở Serie B. Tòa án thể thao Italia đã bác đề nghị này, nhưng thư kí của Giuseppe Chiaravallori, cựu tổng công tố vùng Calabria, cựu chủ tịch vùng, lại bênh vực cho Vrenna và đã lên tiếng đề nghị Chiaravallori “hãy thực hiện những cuộc gọi khác để can thiệp vào vụ này, cứu Crotone”. Tuy nhiên, sự can thiệp ấy không đem lại kết quả gì. Án phạt vẫn được giữ nguyên. Những bằng chứng từ nghe trộm điện thoại cho thấy Chiaravallori đã liên lạc với 2 trong số 3 vị thẩm phán của tòa án thể thao để “xin xỏ”. Vụ này không thành công, tuy nhiên là một sự báo động về việc mafia đã xâm nhập sâu vào hệ thống calcio như thế nào.

Người ta biết rằng, tại Cosenza, từ 5 năm qua đã tồn tại nhiều lời đe dọa đối với những ông chủ của đội bóng này. Chủ tịch Cosenza năm 2003 đã từng bị một nhóm người có vũ trang xông đến tận nhà đòi phải bán CLB ngay tức khắc, nếu không ông sẽ chết. Một năm sau đó, đội bóng này tụt xuống hạng C1 và hàng loạt ôtô trong thành phố bị mafia đốt cháy. Vào thời điểm Cosenza còn chơi ở Serie B, chủ tịch của CLB này là Paolo Fabiano Pagliuso, bạn thân của cựu tổng giám đốc điều hành Juve Luciano Moggi, người nổi tiếng trong làng bóng đá Italia bởi những mối quan hệ thân thiết trong giới cầu thủ, lãnh đạo chính trị và bóng đá, trong các hoạt động môi giới cầu thủ và cũng là nhân vật chủ chốt trong vụ Calciopoli, vụ scandal lớn nhất của bóng đá Italia. Pagliuso có mối quan hệ hết sức mật thiết với các băng nhóm mafia miền nam Italia. Năm 2003, Pagliuso đã bị bắt sau những cáo buộc rằng ông ta đã bị mafia giật dây trong việc tiến hành những đe dọa đối với nhiều CLB khác cùng hạng cũng như các phóng viên thể thao.

Tiếc thay, các tòa án địa phương cho rằng, Pagliuso chỉ là một “nạn nhân” của mafia, và xử ông ta cùng nhiều bị can khác trắng án, dù viện công tố Cosenza đã trưng ra hàng đống bằng chứng là các băng ghi âm điện thoại khẳng định Pagliuso đã nhận lệnh từ mafia. Pagliuso còn dính líu đến cái chết của một doanh nhân. Ông này muốn đầu tư vào Cosenza, đã bị mafia cảnh cáo “không nên dây vào CLB này”. Sau khi ông báo cho cảnh sát 2 tháng, người ta tìm thấy ông chết cháy trong một tai nạn ôtô bên bờ biển Calabria, cách Cosenza chừng 30 cây số. Trong khi các viện công tố đang làm các thủ tục kháng án lên các cấp cao hơn, thì Cosenza tiếp tục trồi trụt, khủng hoảng và tụt xuống hạng C. Nhưng bàn tay của mafia vẫn chưa rời ra: những biểu ngữ của các tifosi chào mừng ngày ra tù của bố già Franchino Perna (bác ruột của Pierino Perna, người điều hành các dịch vụ ở SVĐ Cosenza thời Pagliuso) cho thấy sự can thiệp của chúng vào đội bóng này chưa bao giờ mất đi, mà ngày càng trở nên mạnh mẽ hơn hết.

Công tố viên Eugenio Facciolla tiết lộ rằng, một người họ hàng của chủ tịch Pagliuso là Maurizio Giordano, từng là một thành viên mafia, nhưng sau đó, đã cộng tác với cảnh sát, khai: “Năm 2003, tôi bị giam trong nhà tù ở Vibo Valentia cùng với Alberigo Granata (bị bắt vì buôn lậu ma túy, cũng bị điều tra trong vụ Pagliuso-A.N), trong khi bác tôi bị giam ở xà lim đối diện. Tôi chứng kiến Granata và Pagliuso trao đổi với nhau về nhiều vấn đề khác nhau. Granata muốn biết Pagliuso đã chuyển tiền đến những đâu. Sau đó, Granata giải thích cho tôi rằng, một khoản tiền lớn đã được chi cho các cầu thủ và trọng tài trong những vụ cá độ bất hợp pháp. Họ không chỉ chi tiền cho các trận đấu của Cosenza, mà còn nhiều đội khác ở hạng C1, C2, B, nghiệp dư và cả các đội Serie A, nhưng chỉ là các đội nhỏ ở phía cuối bảng. Họ tiến hành những cuộc gặp gỡ với các cầu thủ, đặc biệt là những người bất mãn khi bị kỉ luật hoặc bị cắt giảm lương. Chính Granata là người tiếp cận với các cầu thủ, mời họ đi ăn đi uống, cho họ dùng cocaine cũng như cung cấp cho họ gái đẹp, tóm lại là tất cả những gì có thể để họ sắp xếp dàn xếp tỉ số”.

Facciolla là người thực hiện những cuộc điều tra, và ngay sau đó anh bị dọa giết. Đầu Facciolla được mafia treo thưởng 100 nghìn euro. Không ai ngạc nhiên về việc mafia tìm cách ngăn cản những cuộc chiến mà lực lượng an ninh dành riêng cho chúng. Những số liệu thống kế của tổ chức SOS Impresa cho biết, thị trường cá độ đen ở Italia trị giá 2,5 tỷ euro và chúng nằm trong tay mafia. Cảnh sát đã bắt được một vali chứa rất nhiều giấy tờ có liên quan đến một đường dây kinh doanh cá độ bất hợp pháp ở Palermo trong căn hộ mà bố già Lo Piccolo lẩn trốn và sau đó bị bắt. Trung bình mỗi tuần, gia đình Lo Piccolo kiếm được 200 nghìn euro từ cá độ trái phép. Tại Villabate, miền nam Sicilia, bọn tay chân của Bernardo Provenzano, biệt danh là “trùm của tất cả các ông trùm”, mới bị bắt năm 2006 sau 43 năm lẩn trốn, đã điều hành một loạt điểm kinh doanh của hãng cá độ nhà nước SNAI. Tại các điểm này, chúng không chỉ kinh doanh cá độ hợp pháp theo bảng vị của nhà nước mà còn tiến hành cá độ chui theo thị trường chợ đen. Những ai tố cáo chúng sau khi phá vỡ luật “omerta” (luật im lặng) đều phải trả giá. Cái chết của cầu thủ Bergamini năm 1978 là tấm gương cho tất cả. Hồi đó, người đang đá cho một CLB miền nam này đã chết một cách bí hiểm dưới gầm ôtô sau khi những bí mật về việc đội bóng của anh đã thua những trận đáng ngờ bị tiết lộ.

Cha Pino De Masi, chánh xứ Polistena và là hội viên của hội những người chống lại mafia ở Gioia Tauro, cảng biển nổi tiếng của vùng Calabria, vốn khét tiếng về các hoạt động tội phạm trắng trợn ngay giữa ban ngày của mafia, cho rằng: “Tại chỗ chúng tôi, rất nhiều chủ tịch CLB là mafia và chúng bố trí tay chân của chúng điều hành các đội bóng”. Cha Pino nói rằng, ông chỉ có một mong ước, rằng những cầu thủ trẻ của Italia, hãy đến các trường bóng đá để từ đó lớn lên trở thành các cầu thủ giỏi, chứ đừng bao giờ đến các trường do mafia kiểm soát. Đối với những người miền Bắc, những lời nói của cha Pino được coi là một sự khiêu khích. Còn đối đối với những ai sống ở miền nam và mới đấy đã chứng kiến 11 cầu thủ của đội nghiệp dư Isola Capo Rizzuto dành một phút mặc niệm trước trận đấu cho bố già Carmelino Arena bị cảnh sát giết chết, đấy chẳng khác gì một lời khẳng định.

Kinh nghiệm đau lòng của Borriello

“Camorra luôn tồn tại và sẽ còn tồn tại lâu nữa, bởi một sự thật là ở nhiều nơi, nhờ có các hoạt động của chúng, mà người dân mới có công ăn việc làm, điều mà nhà nước không đem lại được. Đối với riêng tôi, không có cuốn sách hay bộ phim nào có thể giúp tôi hiểu hơn về điều này. Vì chính tôi đã là nạn nhân một cách gián tiếp của camorra”. Đấy là những điều mà tiền đạo của Milan Marco Borriello đã thổ lộ hồi tháng 5/2008, khi được hỏi về những gì đã xảy ra với bố anh.

Marco từ nhỏ đã lớn lên trong không khí của mafia, không chỉ trên những sân bóng nhỏ mà anh đá những quả bóng đầu tiên lúc đầu đời ở Teduccio, gần Napoli. Sự thật còn hơn thế nữa, vì chính cha đẻ của anh, ông Vittorio Borriello là một tên mafia. Những cuộc điều tra của cảnh sát về ông Vittorio, biệt danh là “Biberon”, từng là kẻ cho vay nặng lãi với bà con buôn bán trong khu phố của anh, do băng Mazzarella kiểm soát. Đấy là một hoạt động hái ra tiền, nhưng cực kì nguy hiểm, bởi ông có dính líu đến mafia. Chính vì chúng mà ông “biến mất” ngày 22/12/1993.

“Biến mất”, bởi kể từ ngày đó, “Biberon” mất dấu vết và không ai biết ông đang ở đâu. Nhiều năm sau, Pasquale Centore, một cựu giám đốc ngân hàng ở Caserta, người từng làm ăn với mafia nhưng sau đó cộng tác với cảnh sát đã khai sau khi bị bắt vào năm 1999 rằng, chính ông ta đã giết chết bố của Borriello, người mà Centore gọi là “bố già”. Ông Vittorio và Centore cãi nhau vì một khoản vay lên tới 300 triệu lira (tiền cũ của Ý, tương đương với 200 nghìn euro bây giờ). Sau đó, Centore đã bắn chết ông này và cùng một tòng phạm (tên này đã tự tử chết trong tù sau đó ít năm) mang xác ông đi phi tang trong vườn nhà mình.

Tại Serie A, còn có một cầu thủ nữa từng bị treo giò và điều tra về việc đã cùng một số đồng đội bán độ khi còn đá cho CLB Crotone (cũng dưới thời Pagliuso). Đó là Giuseppe Sculli, hiện đang chơi cho Genoa. Chẳng ai ngạc nhiên về việc Sculli có thể (phải) bán độ. Vì ông nội anh là một trong những bố già ở thành phố Crotone này!